Γαστρεντερίτιδα σε παιδιά και ενήλικες. Αιτίες και αντιμετώπιση

Γαστρεντερίτιδα σε παιδιά και ενήλικες. Αιτίες και αντιμετώπιση


Τι είναι η ιογενής γαστρεντερίτιδα και ποιες είναι οι αιτίες που την προκαλούν; 

Η ιογενής γαστρεντερίτιδα είναι μια διαταραχή του εντέρου που συνοδεύεται από έντονη διάρροια, κράμπες στο στομάχι, ναυτία, εμετό και πολλές φορές πυρετό.

Η πιο συχνή αιτία της ιογενής γαστρεντερίτιδας ή αλλιώς στομαχικής γρίπης είναι μέσω της επαφής με άλλο άτομο που είναι φορέας ή από κατανάλωση μολυσμένου νερού ή τροφίμων.

Εάν είστε γενικά υγιείς, σε σύντομο χρονικό διάστημα θα το ξεπεράσετε χωρίς ιδιαίτερες επιπλοκές. Ωστόσο σε νεογέννητα ή σε ηλικιωμένους όπου το αμυντικό σύστημα δεν είναι τόσο ισχυρό η ιογενής γαστρεντερίτιδα μπορεί να προκαλέσει σοβαρά προβλήματα εάν δεν αντιμετωπιστεί έγκαιρα και σωστά.

Δεν υπάρχει αποτελεσματική θεραπεία για την ιογενή γαστρεντερίτιδα, οπότε η πρόληψη καθώς και η σωστή διατροφή για την ενίσχυση του ανοσοποιητικού είναι το κλειδί στις περισσότερες περιπτώσεις.

Επιπλέον καλό θα ήταν να αποφεύγετε την κατανάλωση «ύποπτων» τροφίμων καθώς και νερού που ενδέχεται να μην είναι καθαρό. Η προσωπική υγιεινή καθώς και το σχολαστικό πλύσιμο των χεριών είναι επιτακτικό.

Συμπτώματα ιογενούς γαστρεντερίτιδας

Η γαστρεντερίτιδα δεν είναι το ίδιο με την κοινή γρίπη. Η κοινή γρίπη επηρεάζει το αναπνευστικό σύστημα, δηλαδή τη μύτη, το λαιμό και τους πνεύμονες.

Η γαστρεντερίτιδα από την άλλη μεριά επιτίθεται στον πεπτικό σωλήνα και στα έντερα προκαλώντας συμπτώματα όπως:

  • Έντονη διάρροια: συνεχώς υδαρές κενώσεις χωρίς αίμα. Διάρροια με αίμα σημαίνει πολύ σοβαρότερη μόλυνση
  • Πόνος και κράμπες στην κοιλιά
  • Ναυτία, ζαλάδα, εμετός
  • Πονοκέφαλος και ενδεχομένως πόνος στους μύες
  • Χαμηλός πυρετός

Ανάλογα με την αιτία μόλυνσης, τα συμπτώματα ιογενούς γαστρεντερίτιδας ενδέχεται να εμφανιστούν μέσα σε 1 εώς 3 μέρες από τη στιγμή που κολλήσει κάποιος το μικρόβιο. Τα συμπτώματα μπορεί να είναι από ήπια εώς πολύ έντονα και διαρκούν 1-2 24ωρα. Σπανίως όμως μπορεί να διαρκέσουν εώς και 10 μέρες.

Καθώς τα συμπτώματα είναι παρόμοια, είναι εύκολο να μπερδέψουμε τη γαστρεντερίτιδα με τη διάρροια που προκαλείται από βακτήρια όπως η σαλμονέλα και το E. coli, ή από παράσιτα.

Κολλήσατε γαστρεντερίτιδα. Πότε πρέπει να επισκεφτείτε το γιατρό σας;

Εάν είστε ενήλικας καλέστε το γιατρό σας στις κάτωθι περιπτώσεις:

  • Εάν δε μπορείτε να καταναλώσετε υγρά για περισσότερο από 24 ώρες (λόγω εμετού ή διάρροιας)
  • Εάν κάνετε εμετό για περισσότερο από 2 μέρες
  • Εάν κάνετε εμετό με αίμα
  • Εάν έχετε αφυδατωθεί. Συμπτώματα αφυδάτωσης είναι έντονη δίψα, ξηροστομία, σκούρο κίτρινα ούρα, έντονη κόπωση και εξάντληση, ζαλάδα και αδυναμία στήριξης του κεφαλιού.
  • Εάν δείτε αίμα στις κενώσεις σας.
  • Εάν έχετε υψηλό πυρετό που πλησιάζει τους 40 βαθμούς C

Για νεογέννητα, βρέφη και παιδάκια

Κατευθείαν επισκεφτείτε το γιατρό σας εάν το παιδί σας:

  • Έχει πυρετό πάνω από 38.9 C
  • Δείχνει σε λήθαργο ή είναι πολύ ευερέθιστο
  • Πονάει ή έχει έντονη δυσφορία
  • Κάνει διάρροια με αίμα
  • Δείχνει αφυδατωμένο — παρακολουθήστε για σημάδια αφυδάτωσης και παρατηρήστε πόσο νερό πίνει και πόσο συχνά ουρεί σε σχέση με το κανονικό

Εάν έχετε νεογέννητο πρέπει να έχετε υπόψιν σας πως το να βγάζει λίγη ποσότητα φαγητού λίγο μετά το γεύμα είναι διαφορετικό από το να κάνει εμετό.

Τα νεογνά ενδέχεται να κάνουν για πολλούς λόγους εμετό. Αρκετοί από αυτούς τους λόγους όμως χρήζουν ιατρικής παρακολούθησης.

Καλέστε άμεσα το γιατρό σας εάν το μωρό σας κάνει τα εξής:

  • Εμετό για αρκετές ώρες
  • Δεν έχει βρέξει την πάνα του για παραπάνω από 6 ώρες
  • Έχει σοβαρή διάρροια ή κενώσεις με αίμα
  • Υπάρχει βαθούλωμα στην κρανιακή πηγή (στη ρίζα του κρανίου στο επάνω μέρος)
  • Έχει ξηρό στόμα και κλαίει δίχως δάκρυα
  • Έχει έντονη υπνηλία, θολούρα και δεν αποκρίνεται

Αιτίες που προκαλούν τη γαστρεντερίτιδα. Πως μεταδίδεται;

Είναι ιδιαίτερα πιθανό να κολλήσετε γαστρεντερίτιδα εάν πιείτε μολυσμένο νερό, καταναλώσετε χαλασμένο ή μολυσμένο φαγητό ή ακόμη και αν χρησιμοποιήσετε βρώμικα μαχαιροπίρουνα, πετσέτες, καθώς και αν φάτε από το ίδιο πιάτο που τρώει άλλος φορέας του ιού.

Υπάρχουν μια σειρά από ιοί που μπορούν να προκαλέσουν τη γαστρεντερίτιδα. Οι δύο βασικοί ωστόσο είναι οι:

  • Νοροϊός. Τόσο τα παιδιά όσο και οι ενήλικες που έχουν προσβληθεί από το νοροϊό οφείλετε σε κατανάλωση μολυσμένων τροφίμων παγκοσμίως. Ο νοροϊός εξαπλώνεται σε οικογένειες και μικρές κοινωνίες όπως τάξεις σε σχολεία και σε κλειστούς χώρους εργασίας ή χώρους συνάθροισης κοινού. Η απευθείας μετάδοση από άνθρωπο σε άνθρωπο μέσο της επαφής είναι επίσης δυνατή.  
  • Ροταϊός. Παγκοσμίως είναι η πιο κοινή ιογενούς γαστρεντερίτιδας σε παιδιά καθώς βάζουν τα δάχτυλά τους στο στόμα ενώ έχουν πιάσει μολυσμένα αντικείμενα. Η μόλυνση είναι ιδιαίτερα σοβαρή και επώδυνη σε νεογέννητα και σε μικρά παιδάκια. Οι ενήλικες που έχουν μολυνθεί με τον ροταϊό ενδέχεται να μην έχουν τα έντονα συμπτώματα, ωστόσο ως φορείς μπορούν να μεταδώσουν τον ιό. Σε αρκετές χώρες το γεγονός αυτό απασχολεί τις αρχές καθώς εύκολα προκαλείται επιδημία γαστρεντερίτιδας. Σε αρκετές χώρες κάθε χρόνο χορηγούνται εμβόλια κατά του ροταϊού για τον περιορισμό αλλά και την πρόληψη της εξάπλωσής του.

Το βρώμικο επιμολυσμένο νερό είνα η βασική αιτία γαστρεντερίτιδας. Επίσης κάποια όστρακα, ειδικά τα ωμά ή αυτά που δεν έχουν μαγειρευτεί σωστά ενδέχεται να προκαλέσουν γαστρεντερίτιδα. 

Σε άλλες πάλι περιπτώσεις κάποιος που χειρίζεται φαγητό ή μαγειρεύει μπορεί να μεταδώσει τον ιό εάν δεν έχει πλύνει τα χέρια του μετά την επίσκεψη στην τουαλέτα.

Παράγοντες ρίσκου που αυξάνουν τις πιθανότητες να κολλήσετε γαστρεντερίτιδα

Η γαστρεντερίτιδα υπάρχει σε όλες τις χώρες του κόσμου και επηρεάζει άτομα όλων των ηλικιών, εθνικοτήτων και κοινωνικού υποβάθρου. Άτομα τα οποία είναι πιο ευάλωτα στη γαστρεντερίτιδα είναι:

  • Μικρά παιδιά. Τα παιδάκια που πηγαίνουν σε βρεφονηπιακούς ή παιδικούς σταθμούς ή σε νηπιαγωγεία είναι ιδιαίτερα ευάλωτα καθώς το ανοσοποιητικό τους σύστημα δεν έχει αναπτυχθεί πλήρως.
  • Ηλικιωμένοι. Το ανοσοποιητικό σύστημα σε άτομα 3ης ηλικίας τείνει να είναι πιο εξασθενημένο, ειδικά όσο περνούν τα χρόνια. Άτομα μεγάλης ηλικίας που φιλοξενούνται σε κέντρα προστασίας ηλικιωμένων είναι ιδιαίτερα ευάλωτα καθώς έχουν χαμηλό ανοσοποιητικό και έρχονται σε επαφή σε κλειστούς χώρους με κόσμο όπου η μεταφορά μικροβίων γίνεται εύκολα.
  • Μαθητές σχολείων, άτομα που μένουν σε εστίες, όσοι συχνάζουν σε κλειστούς χώρους. Οι κλειστοί χώροι συνάθροισης κοινού αποτελούν ιδανικό περιβάλλον για μετάδοση μικροβίων και ιών όπως αυτών της γαστρεντερίτιδας.
  • Άτομα με χαμηλό ανοσοποιητικό σύστημα. Εάν η άμυνά σας απέναντι σε μολύνσεις είναι πεσμένη και έχετε χαμηλό ανοσοποιητικό, όπως για παράδειγμα σε καρκινοπαθείς που υποβάλλονται σε χημειοθεραπεία ή άτομα φορείς του HIV/AIDS, ενδέχεται να έχετε αυξημένο ρίσκο απέναντι στον ιό της γαστρεντερίτιδας.

Οι ιοί του πεπτικού συστήματος είναι ως επί το πλείστον εποχικοί. Εάν ζείτε στο βόρειο ημισφαίριο οι πιθανότητες να προσβληθείτε από το νοροϊό ή τον ροταϊό είναι μεγαλύτερες από τον Οκτώβριο εώς τον Απρίλιο.

Επιπλοκές που ενδέχεται να έχει η γαστρεντερίτιδα

Η βασική επιπλοκή της γαστρεντερίτιδας είναι η αφυδάτωση που συνοδεύεται από απώλεια πολύτιμων ιχνοστοιχείων και ηλεκτρολυτών από το σώμα.

Εάν είστε σε γενικές γραμμές υγιείς, πίνετε αρκετά υγρά και τρώτε σωστά θα αποκαταστήσετε τα υγρά και τα μικροθρεπτικά συστατικά που χάσατε με τη διάρροια ή τον εμετό.

Τα νεογέννητα ή τα άτομα 3ης ηλικίας που έχουν χαμηλό ανοσοποιητικό ενδέχεται να πάθουν μεγάλη αφυδάτωση εάν δεν αποκαταστήσουν τα υγρά που έχασαν.

Η νοσηλεία σε τέτοιες περιπτώσεις είναι απαραίτητη όπου χορηγείται ορός ενδοφλέβια. Η αφυδάτωση σε σπάνιες περιπτώσεις μπορεί να προκαλέσει ακόμα και θάνατο.

Η πρόληψη είναι η καλύτερη μέθοδος

Η καλύτερη μέθοδος πρόληψης των μολύνσεων του πεπτικού είναι να ακολουθήσετε τα παρακάτω:

  • Εμβολιάστε τα παιδιά σας. Σε αρκετές χώρες όπως και στην Ελλάδα κυκλοφορεί εμβόλιο κατά του ροταϊού για την πρόληψη της γαστρεντερίτιδας ενώ προσφέρει μείωση ανάγκης νοσηλείας σοβαρών περιστατικών γαστρεντερίτιδας εώς και 85%.
  • Πλένετε σχολαστικά τα χέρια σας. Το ίδιο πρέπει να πράξετε και για τα βρέφη αλλά και τα μικρά παιδάκια εάν έχετε. Εάν τα παιδιά σας είναι μεγαλύτερα πρέπει οπωσδήποτε να τους μάθετε τους βασικούς κανόνες προσωπικής υγιεινής, καθώς επίσης να πλένουν τα χέρια τους μετά από κάθε επίσκεψη στην τουαλέτα. Το πλύσιμο των χεριών θα πρέπει να γίνεται με χλιαρό νερό με έντονο τρίψιμο για τουλάχιστον 20 δευτερόλεπτα, και από την κάτω και από την πάνω πλευρά των χεριών καθώς και τους καρπούς ενώ δεν πρέπει να υπάρχουν υπολείμματα βρωμιάς κάτω από τα νύχια.
  • Καλό θα ήταν τα νύχια στα μικρά παιδάκια να είναι πάντοτε κομμένα ώστε να μη μαζεύουν εύκολα βρωμιές  Καλό θα ήταν στην τσάντα τους τα παιδάκια (όπως και εσείς) και κουβαλάτε υγρά μαντηλάκια απολύμανσης για περιπτώσεις όπου δεν βρίσκετε σαπούνι σε κάποια τουαλέτα.
  • Χρησιμοποιήστε ξεχωριστά προσωπικά αντικείμενα στο σπίτι. Μη χρησιμοποιείτε ποτέ τα μαχαιροπίρουνα κάποιου άλλου, μην πίνετε από ξένο ποτήρι και μην τρώτε από ξένο πιάτο εάν θέλετε να μειώσετε τον κίνδυνο να κολλήστε. Στο μπάνιο πάντοτε θα πρέπει να χρησιμοποιείτε ξεχωριστή πετσέτα ο καθένας, τόσο για το πρόσωπο, τα χέρια αλλά και για το σώμα.
  • Κρατήστε απόσταση. Κρατήστε όσο το δυνατό περισσότερη απόσταση από κάποιον που έχει γαστρεντερίτιδα.
  • Απολυμαίνετε τις μεγάλες επιφάνειες. Εάν κάποιος στο σπίτι σας έχει ιογενής γαστρεντερίτιδα απολυμαίνετε όλες τις σκληρές επιφάνειες, όπως τραπέζια, πάγκοι κουζίνας, λεκάνες και νιπτήρες, χειρολαβές και πόμολα από πόρτες. Χρησιμοποιήστε αρκετή χλωρίνη διαλυμένη σε νερό.
  • Ελέγξτε τον παιδικό σταθμό που στέλνετε το παιδί σας. Βεβαιωθείτε πως ο παιδικός σταθμός που στέλνετε το παιδί σας έχει ξεχωριστό χώρο όπου αλλάζονται πάνες και ξεχωριστός χώρος όπου ετοιμάζεται το φαγητό. Το δωμάτιο αλλαγής πάνας θα πρέπει να έχει νιπτήρα με βρύσες για πλύσιμο χεριών ή και μωρού και ειδικούς κάδους απορριμμάτων για τις πάνες.

Πάρετε τις προφυλάξεις σας όταν πρόκειται να ταξιδέψετε

Όταν ταξιδεύετε σε άλλες χώρες ενδέχεται να κολλήσετε γαστρεντερίτιδα από μολυσμένο νερό ή φαγητό. Μπορείτε να μειώσετε το ρίσκο ακολουθώντας τις παρακάτω οδηγίες:


  • Πιείτε μόνο εμφιαλωμένο νερό από σφραγισμένα μπουκάλια ή νερό ανθρακούχο.
  • Αποφύγετε τα παγάκια καθώς τις περισσότερες φορές γίνονται από νερό βρύσης  
  • Χρησιμοποιήστε εμφιαλωμένο νερό για να βουρτσίσετε τα δόντια σας, όχι νερό της βρύσης.
  • Αποφύγετε τα ωμά τρόφιμα, όπως τα καθαρισμένα φρούτα, ωμές σαλάτες και λαχανικά, που τα έχουν ακουμπήσει ξένα χέρια.
  • Αποφύγετε να φάτε κρέατα, ψαρικά και θαλασσινά που δεν έχουν μαγειρευτεί αρκετά.

Πηγή πληροφοριών: Mayo Clinic Staff

Γαστρεντερίτιδα, αντιβίωση και προβιοτικά για τη χλωρίδα του εντέρου

Για γρηγορότερη ανακούφιση από τα συμπτώματα της γαστρεντερίτιδας πρέπει να γνωρίζετε τί πρέπει να τρώτε και τί όχι. Λάθος τρόφιμα σχεδόν άμεσα επιδεινώνουν την κατάσταση.

Εκτός όμως από τη διατροφή, συγκεκριμένα στελέχη συγκεκριμένα στελέχη προβιοτικών έχουν ευεργετική δράση καθώς μειώνουν τη διάρκεια της ασθένειας καθώς και τη συχνότητα των εντερικών κενώσεων.

Σε πολλές περιπτώσεις τα προβιοτικά λειτουργούν και προληπτικά, καθώς η εντερική χλωρίδα συνδέεται άμεσα με την εύρυθμη λειτουργία του ανοσοποιητικού συστήματος.

Σε άλλες περιπτώσεις γαστρεντερίτιδας από μολύνσεις ή βακτήρια απαιτείτε λήψη αντιβιοτικών (βακτηριδιακές λοιμώξεις) καθώς τα περιστατικά είναι βαριά, με συμπτώματα όπως έντονη διάρροια (ίσως και με αίμα ή πυοσφαιρίδια στα κόπρανα), υψηλός πυρετός και ενδείξεις φλεγμονής.

ΠΡΟΣΟΧΗ ΟΜΩΣ! Τα αντιβιοτικά που χορηγούνται είναι ισχυρά και καταστρέφουν εξίσου τα φιλικά όσο και τα παθογόνα βακτήρια.

Ερευνητές στο πανεπιστήμιο του Stanford μελέτησαν τα επίπεδα των φιλικών βακτηρίων σε 3 υγιείς ενήλικες γυναίκες τόσο πριν όσο και μετά από 2 κύκλους της γνωστής αντιβίωσης Cipro.

Με την ολοκλήρωση του 1ου κύκλου βρήκαν πως η αντιβίωση άλλαξε δραματικά τον πληθυσμό των φιλικών βακτηρίων στο έντερο, πιθανόν για πάντα.

Με την ολοκλήρωση του 2ου κύκλου και μετά το πέρασμα 6 μηνών βρήκαν πως η επίδραση ήταν ακόμη μεγαλύτερη.

Η παράλληλη λήψη προβιοτικών υποστηρίζει τη χλωρίδα του εντέρου και το συνολικό των φιλικών βακτηρίων.

Για να θωρακίσετε την υγεία του εντέρου σας, προτείνουμε να γνωρίσετε το εξειδικευμένο συμπλήρωμα διατροφής ALPHA PROBIOTICA της Healthia που περιέχει 8 διαφορετικά στελέχη προβιοτικών.





Εάν έχετε βρέφη ή παιδάκια σας προτείνουμε να γνωρίσετε το εξειδικευμένο συμπλήρωμα KID FLORA της Healthia που περιέχει 7 διαφορετικά στελέχη προβιοτικών. Μπορείτε να δείτε να συγκεκριμένα σκευάσματα στο τέλος του άρθρου. 

Άλλες πηγές και μελέτες:

  1. Viral Gastroenteritis, Janet M. Torpy, MD; Cassio Lynm, MA; Robert M. Golub, MDJAMA. 2012; 308(5): 528. doi: 10.1001/jama. 2012.6213, August 1, 2012.
  2. Health Benefits of Probiotics: A Review, Maria Kechagia, International Scholarly Research Notices, 2013: 481651
  3. Use of Probiotics for Management of Acute Gastroenteritis: A Position Paper by the ESPGHAN Working Group for Probiotics and Prebiotics, Szajewska, Hania, Journal of Pediatric Gastroenterology and Nutrition

Posted on 2019-07-17 HEALTH SECRETS, WARNINGS 6983

Blog categories

Blog search

Κωδικός QR

Είδατε πρόσφατα

Χωρίς προϊόντα